Yết Kiêu hướng đến sản phẩm OCOP giống gia cầm: Thuận lợi lớn, thách thức cao
Kể từ khi chính quyền địa phương 2 cấp đi vào vận hành từ tháng 7/2025, xã Yết Kiêu mới có diện tích tự nhiên trên 21,5 km², dân số hơn 33.500 người. Hiện nay, xã đang đứng trước cơ hội lớn để đưa sản phẩm giống gia cầm ấp nở truyền thống trở thành sản phẩm OCOP đặc trưng, nâng cao giá trị và thương hiệu trên thị trường.
Nghề gia truyền và nền tảng "thủ phủ" giống gia cầm
Xã Yết Kiêu nổi tiếng là “thủ phủ” ấp nở con giống gia cầm lớn nhất miền Bắc với nghề truyền thống gần 100 năm. Hiện toàn xã có khoảng 60 cơ sở ấp nở trứng gia cầm (gà, vịt, ngan), mỗi ngày cung cấp ra thị trường hàng vạn con giống chất lượng, đặc biệt là các giống gà lai chọi, lai hồ, vịt siêu thịt, ngan pháp, ngan đen lai pháp…
Việc xây dựng OCOP giống gia cầm Yết Kiêu có những thuận lợi căn bản:
- Thương hiệu sẵn có:Kinh nghiệm “cha truyền con nối”, người dân Yết Kiêu sở hữu kỹ thuật ấp nở và chọn giống tinh xảo được tích lũy qua nhiều thế hệ. Sự am hiểu về đặc tính sinh trưởng, cách phòng bệnh và kỹ thuật soi trứng giúp tỷ lệ con giống nở ra luôn đạt độ đồng đều và sức sống cao, có uy tín trên thị trường toàn quốc, đặc biệt tại các tỉnh lân cận như Quảng Ninh, Hà Nội, Bắc Ninh, Hưng Yên…
- Hạ tầng kỹ thuật: Các hộ sản xuất đã đầu tư máy ấp trứng tự động quy mô lớn, chuyển đổi từ mô hình manh mún sang trang trại chăn nuôi an toàn sinh học.
- Sự liên kết bền vững: Việc thành lập các tổ hợp tác xã sản xuất giống gia cầm, thuỷ cầm như ở thôn Thượng Bì 1, Thượng Bì 2. Chủ tịch Hội đồng quản trị là ông Lê Công Mạnh đã giúp các hộ dân về kinh nghiệm, hỗ trợ kỹ thuật và liên kết tiêu thụ, tạo tiền đề vững chắc cho việc xây dựng chuỗi giá trị OCOP.
- Sự hỗ trợ từ địa phương: Chính quyền xã tích cực chỉ đạo các hộ dân nâng cấp công nghệ ấp nở, hướng tới chuẩn hóa sản phẩm theo tiêu chuẩn.
Thách thức trong việc chuẩn hóa OCOP
Mặc dù có tiềm năng, nhưng con đường đưa giống gia cầm Yết Kiêu đạt chứng nhận OCOP 3 sao, 4 sao vẫn gặp nhiều khó khăn bởi các lí do sau:
- Thiếu bảo hộ pháp lý: Phần lớn con giống vẫn được bán dưới dạng "sản phẩm thô", sản phẩm vẫn mang tính gia đình, thiếu thương hiệu tập thể chính thức, gây khó khăn cho việc kiểm soát nguồn gốc và khẳng định uy tín vững chắc.
- An toàn dịch bệnh: Nghề ấp nở tập trung cao độ tiềm ẩn nguy cơ cao về dịch bệnh gia cầm, yêu cầu quy trình tiêm phòng vaccine và an toàn sinh học vô cùng khắt khe.
- Sản xuất nhỏ lẻ khó nâng quy mô: Dù đã có tổ hợp tác, phần lớn vẫn là quy mô hộ gia đình, khó đáp ứng yêu cầu cao về bao bì, truy xuất nguồn gốc và giấy chứng nhận VietGAP/hữu cơ để nâng cao xếp hạng OCOP. Bà Vũ Thị Choản, một người dân làm nghề ấp nở con giống hơn 10 năm tại thôn Thượng Bì 2, chia sẻ: “Gia đình tôi ấp nở hơn 1 vạn con giống mỗi đợt, bán đi khắp nơi. Nhưng để làm thương hiệu OCOP thì thực sự quá sức, cần rất nhiều thủ tục, giấy tờ, hồ sơ và tiêu chuẩn kỹ thuật cao”.
- Thị trường biến động: Giá cả con giống phụ thuộc vào thị trường chăn nuôi thương phẩm như giá thức ăn chăn nuôi, khí hậu, vận chuyển, rủi ro cao khi dịch bệnh xảy ra.
Hướng đi mới cho thương hiệu giống gia cầm Yết Kiêu
Để vượt qua khó khăn, hướng tới mục tiêu xây dựng OCOP trong năm 2026, các hộ nông dân tại xã Yết Kiêu đang tập trung vào các nhiệm vụ sau:
Xây dựng nhãn hiệu tập thể: Quyết tâm hoàn thiện các thủ tục pháp lý để được công nhận "Giống gia cầm Yết Kiêu". Điều này giúp thống nhất quy trình kỹ thuật, chia sẻ nguồn giống bố mẹ chất lượng cao và tạo ra khối lượng sản phẩm đủ lớn để cung ứng cho các đơn hàng quy mô.
Ứng dụng công nghệ: Nâng cấp trang trại, ấp nở theo quy trình sạch, an toàn sinh học, giảm thiểu rủi ro bệnh tật. Đây là bước then chốt để được cấp chứng nhận cơ sở an toàn dịch bệnh.
Số hóa truy xuất: Áp dụng mã QR truy xuất nguồn gốc con giống để tăng niềm tin của người tiêu dùng. Các chủ cơ sở bắt đầu chú trọng hơn đến việc ghi chép nhật ký sản xuất, xây dựng nhãn hiệu tập thể và tem truy xuất nguồn gốc. Đây là những điều kiện bắt buộc để chấm điểm và phân hạng OCOP.
Nâng cao mẫu mã và quảng bá: Các hộ đang chủ động tham gia các hội chợ nông nghiệp, sử dụng mạng xã hội để quảng bá hình ảnh "Con giống Yết Kiêu", khẳng định uy tín thương hiệu trên thị trường toàn quốc.
Việc phát triển sản phẩm OCOP giống gia cầm không chỉ giúp người dân Yết Kiêu làm giàu mà còn góp phần quan trọng vào mục tiêu phát triển kinh tế nông nghiệp, nông thôn của xã Yết Kiêu nói riêng và thành phố Hải Phòng nói chung./.
Thực hiện: Vũ Yến (Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công xã Yết Kiêu)